Odmrożenia

Działanie niskiej temperatury na organizm również powoduje obumieranie tkanek. Głębokość odmrożeń za­leży od temperatury i czasu jej działania. Odmrożenia powstają wskutek działania zimnego powietrza lub zetknięcia się skóry z zimnymi przedmiotami (np. me­talami).

Powstawaniu odmrożeń sprzyja ogólne wyczerpanie i niedożywienie, wilgotne ubranie i obuwie, utrudnie­nie krążenia krwi przez ciasne obuwie i ubranie, pod­wiązki, opaskę uciskającą, zwolnienie przepływu krwi wskutek pozostawania w bezruchu (na warcie, uśnięcie na mrozie), stan zamroczenia alkoholowego.

W rozwoju odmrożenia rozróżniamy okres dzia­łania niskiej temperatury i okres na­stępstw w postaci trzech stopni odmroże­nia.

W czasie działania niskiej temperatury najpierw są zaatakowane wystające łub odkryte części ciała ? a więc nos, uszy, policzki, palce u rąk i nóg. Początko­wo występuje pieczenie skóry i zaczerwienienie, na­stępnie zblednięcie i znieczulenie, wreszcie może dojść do zlodowacenia tkanek.

Przystępując do ratowania należy dążyć do przy­wrócenia krążenia krwi w zmarzniętej części ciała i stopniowego ogrzewania jej. Zmarzniętą część ciała ostrożnie rozciera się na zimnie miękką tkaniną weł­nianą (rękawiczka, szalik) lub futrem aż do wystąpie­nia zaczerwienienia skóry. Odmrożonych miejsc nie należy rozcierać śniegiem, gdyż ten topniejąc zabiera ciepło, co pogarsza stan i tworzące się kryształki lodu, uszkadzając naskórek ułatwiają zakażenie uszkodzo­nych tkanek. Jeżeli stwierdzamy silny stopień zamro­żenia tkanek, należy postępować bardzo ostrożnie, aże­by nie spowodować złamania zlodowaciałej części ciała.

Jeśli poprzednie zabiegi nie dają skutku, należy umieścić zmarzniętego w lekko ogrzanym pomieszcze­niu i zastosować miejscową kąpiel, stopniowo podno­sząc temperaturę wody, równocześnie wykonując ma­saż (ugniatanie i rozcieranie) zmarzniętej części ciała i jego otoczenia.

Po zastosowaniu wymienionych zabiegów w zależ­ności od uszkodzenia tkanek ujawni się stopień odmro­żenia.

W pierwszym stopniu odmrożenia skóra staje się gorąca, przybiera barwę sinoczerwoną, jest obrzęknięta, występuje uczucie uporczywego piecze­nia i bólu.

W czasie udzielania pierwszej pomocy w tym okre­sie wskazane jest przetarcie skóry spirytusem i na­stępnie pokrycie wazeliną.

W wypadkach odmrożenia drugiego stop­nia, obok wyżej podanych objawów, występują pę­cherze wypełnione płynem przeźroczystym lub mętna- wym podbarwionym czerwono, przy starciu pęcherzy widoczna jest sącząca sinawa skóra. Odmrożone części przemywa się spirytusem, a następnie zwilża kilka­krotnie 5?10°/o roztworem nadmanganianu potasowe­go, pioktaniny lub merkurochromu. Należy unikać uszkodzenia pęcherzy. Po nałożeniu jałowego opatrun­ku kończynę należy unieruchomić. Poszkodowanego kieruje się do lekarza.

Odmrożenia trzeciego stopnia sięgają głęboko. Martwica może objąć tkanki miękkie i kości. Występuje obrzęk kończyny, zasinienie, naskórek mo­że zsuwać się płatami. Tkanki są nieczułe na dotyk. Poszkodowany odczuwa ból w całej kończynie. W tym stanie nakłada się jałowy opatrunek i kieruje się do za­kładu leczniczego.